Hij was economisch adviseur van Ronald Reagan en waarschuwt Barack Obama nu voor het begrotingstekort. Martin Feldstein, Harvard-hoogleraar, verwacht zware tijden voor de aandelenmarkt. MarketMinds sprak met hem.

We hadden last van een huizenbubble, er was een subprime crisis, verwacht u nog een andere bubble?
“Zeker niet in de prijzen van huizen. Wat we nu zien is een spiraal naar beneden van huizenprijzen onder meer als gevolg van faillissementen van de eigenaren die hun hypotheek niet meer kunnen betalen. De banken moeten deze bezittingen verkopen. Waar ik me als belegger meer zorgen om zou maken dan de dalingen van de vastgoedprijzen, zijn de mogelijke afwaarderingen van obligaties met een lange looptijd. Ik denk dat er een reëel risico bestaat dat de rentetarieven op langere termijn zullen stijgen als reactie op de angst voor inflatie en fiscale tekorten. Als de rentetarieven omhoog gaan, zullen de prijzen van deze obligaties zakken.”

Ziet u de dollar nog steeds als een internationale reservemunt en ook nog steeds als een belangrijke valuta voor buitenlandse beleggers?
“De dollar zal zakken de komende tijd – niet dramatisch, niet in één keer, maar wel over een aantal jaren. Ik denk dat de dollar meer concurrerend wordt ten opzichte van de euro, de Chinese renminbi, misschien zelfs wel ten opzichte van sommige andere Aziatische munteenheden, want we hebben een gigantisch handelstekort in de Verenigde Staten.”
“We praten natuurlijk niet over reserves – als je ons handelstekort met sommige landen ziet van soms 200 tot 400 miljard dollar, in het geval van China zelfs een biljoen… Dit is geen liquiditeit om even de fluctuaties mee helpen op te vangen in je im- en export. Dat zijn grote beleggingsportefeuilles. Onze handelspartners bouwen grote overschotten op. Zij verzamelen veel buitenlandse welvaart en de vraag nu is: wat gaan ze ermee doen? De gedachte was om het in dollars vast te houden, maar je ziet dat ze hun risico spreiden en ook in euro’s en in andere munteenheden beleggen. Dat zullen ze niet zeggen natuurlijk, want dat geeft een enorme druk op de dollar. Ze zullen eerst de deal doen en er pas dan ruchtbaarheid aan geven.”

Verwacht u dat de aandelenkoers zware tijden tegemoet gaat als gevolg van het einde van de werking van het stimuleringsplan van Obama?
“Ja, het zal slecht nieuws opleveren aan het einde van het jaar, misschien zelfs nog wel eerder. We horen gepraat over green shoots en dat het beter gaat, en daar zit wel een kern van waarheid in. Maar de realiteit is ook dat het fiscale stimuleringsplan van Obama – de belastingverlagingen en de extra overheidsuitgaven – juist nú effect heeft. We gaan naar 1 procent extra groei van het Bruto Nationaal Product toe als gevolg van deze maatregelen. Misschien zelfs ook het volgende kwartaal nog, als de groei naar verwachting zal toenemen tot ongeveer 2 procent van het BNP. Maar dat zal niet kunnen doorgaan, tenzij we andere zaken aanpassen. De kans bestaat dat straks, na een aantal kwartalen, maar lang voordat je in 2011 zit, de economie weer met behoorlijke snelheid inzakt. Ik denk dat de aandelenmarkt dan teleurgesteld zal zijn.”

Wat vindt u van het begrotingstekort van Obama?
“Toen ik nog voor Ronald Reagan werkte, maakten wij ons zorgen over het tekort. We waren erop gebrand om het tekort terug te brengen. Dat is gelukt door een combinatie van bezuinigingen en enkele belastingverhogingen. Het zorgelijke aan de Obama-regering is dat de verwachting wordt uitgesproken dat we zeker tien jaar lang een structureel tekort zullen hebben van 5 procent. Als de president geen aanpassingen doet in zijn huidige beleid zal de nationale schuld in tien jaar tijd oplopen van 40 tot 80 procent van ons Bruto Nationaal Product. In die tien jaar zullen we een schuld hebben die groter zal zijn dan op het hoogtepunt van de Reagan-jaren.”
“En daar komt nog wat bij. Een van de redenen voor het grote tekort tijdens de Reagan-periode was dat de economie in een serieuze recessie verkeerde. Daarom werden belastingen verlaagd en bepaalde investeringen gestimuleerd. Als je nu kijkt is de verwachting dat we over tien jaar in een economie zitten met volledige werkgelegenheid waarin deze problemen zich niet voordoen. Als je dat beseft is het nog slechter om een decennium lang een tekort van 5 procent te hebben dan in het begin van de Reagan-jaren. In die tijd was het tot op zeker niveau een cyclisch tekort.”